1 Yaşındaki Çocuğun Dil Gelişimi

İkinci senenin başında aniden küçük çocuğunuz her söylediğinizi anlıyormuş gibi gelecektir. Öğle yemeği saatinin geldiğini söylediğinizde, yük­sek sandalyesinin yanında bekliyor olacaktır.

Ona ayakkabınızı kaybetti­ğinizi söylediğinizde, onu bulacaktır. Başlangıçta bu hızlı tepkileri biraz anormal gibi görünebilir. Gerçekten anlıyor mu yoksa bu bir rüya mı? Dil ve anlama becerileri tam zamanında gelişmektedir.

Bu önemli gelişimsel sıçrama muhtemelen onunla ve o etraftayken başkalarıyla konuşma şeklinizi değiştirecektir. Dinleyebileceği mesafeler­deki konuşmalarınızı düzeltebilir, belki de anlayamayacağı kelimeleri he­celeyebilirsiniz (don-dur-ma için durmalı mıyız? gibi) Bu arada muhteme­len onunla konuşmaya daha fazla can atacaksınız, çünkü artık tepki vere­bilmektedir.

Kendinizi artık onun dikkatini çekmek için tiz sesli şarkı monologla­rını ve bebek konuşmalarını daha az yaparken bulacaksınız. Bunun yerine yavaş ve net bir şekilde konuşmaya çalışarak basit kelime ve kısa cümleler kuracaksınız. Ona nesnelerin ve vücut kısımlarının doğru isimlerini öğre­tin ve bunların yerine daha sevimli yedeklerini kullanmayı bırakın. iyi bir konuşma modeli olarak, kafası çok az karışarak konuşmayı öğrenmesine yardımcı olabilirsiniz.

Çocuklar arasında farklar olabilse de çoğunun ikinci senenin sonunda elli kelimelik bir dil haznesi vardır ve iki kelimelik bir cümle kurabilirler. Normal zekâ ve işitmesi olsa bile bazı çocuklar ikinci yıllarında pek fazla konuşmazlar. Erkeklerin kızlara göre dil gelişimi daha yavaştır.

Çocuğu­nuz konuşmaya başladığında muhtemelen en sevdiği kelimelerden birkaçı içinde tanıdık kişilerin isimleri, sahip olduğu gözde eşyalar ve vücut par­çaları olacaktır. Bazı sesleri değiştireceği ve savsaklayacağı için bu ilk ke­limeleri anlayan tek kişi siz olabilirsiniz. Örneğin ilk ünsüz (b,d,t) ve ünlü (a,e,i,o,u) harfleri doğru söyleyebilir ancak kelimenin sonunda bunları düşürecektir. Veya daha zorlu kelimeleri söylerken “b” ile “d” gibi harfleri birbiri yerine kullanabilir.

Zamanla ve vücut dilinin yardımıyla ne söylediğini anlamayı öğrene­ceksiniz. Hiçbir şekilde dil hatalarıyla dalga geçmeyin. Ne söylemek iste­diğini acele etmeden tamamlayabilmesi için ona istediği kadar süre verin ve kelimeyi doğru bir şekilde söyleyerek onu yanıtlayın (“Evet doğru, bu bir top!”)- Eğer sabırlı ve yanıt verici olursanız, kelimeleri giderek uygun seslerle söyleyecektir.

Bu Dönemin Sonunda Dil Gelişim Basamakları

  • İsmi söylendiğinde nesneleri ve resimleri işaret edebilir (… nerde?)
  • Tanıdığı kişilerin, nesnelerin ve vücut kısımlarının isimlerini kul­lanır (O nedir? Bu kimin?)
  • Birçok kelime söyler (15-18 aylık­ken)
  • Basit terimler kullanır (18-24 ay­lıkken)
  • 2-4 kelimelik tümceler kullanır
  • Basit komutları yerine getirebilir
  • Konuşmalarda sık duyduğu keli­meleri tekrarlar

Senenin ortasında “git”, “zıpla” ve yönlendirme kelimelerinden “yu­karı”, “aşağı”, “içeri” ve “dışarı” gibi birkaç aktif kelimeyi kullanabilecek­tir. ikinci doğum günüyle birlikte ben ve sen gibi kelimelerde uzmanlaşır ve bunları her seferinde kullanır.

Başlarda ilk,tam cümlesini bir kelimeyi vücut duruşu veya homur­danmayla birleştirerek kuracaktır, işaret ederek “top” diyebilir ve bu onun size topu ona doğru yuvarlamanızı istemesinin bir yoludur. Veya “dışarı?” veya “yukarı?” gibi kelimelerin sonuna doğru sesini yükselterek, bunları soru şekline dönüştürebilir. Yakın zamanda eylemleri isimlerle veya ilgeçlerle birleştirerek “top yukarı” veya “süt iç” gibi ifadeler ve “o ne?” gibi sorular kullanmaya başlayacaktır.